ابطال سند رسمی

آیا می دانید سند رسمی چیست و ابطال آن چگونه صورت می گیرد؟ ما در اینجا به آن خواهیم پرداخت.

قبل از هر چیز لازم است تعریفی از سند ارائه دهیم.

ابطال سند رسمی

تعریف سند رسمی

سند یکی از چهار ادله اثبات دعوی محسوب می گردد. اسناد به طور کلی به دو دسته تقسیم می شوند: رسمی و غیر رسمی.

بر اساس ماده ۱۲۸۷ قانون مدنی سند رسمی را می توان اینگونه تعریف نمود:

سندی است که:

در اداره ثبت اسناد و املاک،

و یا دفاتر اسناد رسمی،

یا نزد سایر مأمورین رسمی و در حدود صلاحیت آن ها و بر طبق مقررات قانونی تنظیم شده باشد.

در مورد مأمورین باید گفت:

در هر موردی که مأمور رسمی در حدود صلاحیت خود به تنظیم اسنادی بپردازد،

و قواعد و تشریفات آن را نیز رعایت کرده باشد،

محصول کار او ، یک سند رسمی است که می توان در دادگاه به آن استناد کرد .

هر سندی که شرایط فوق را نداشته باشد، سند عادی محسوب می گردد.

سند ملک یک سند رسمی است بنابراین باطل کردن سند باید با حکم قطعی دادگاه و مراجع صالح قضایی صورت گیرد.

دعوی ابطال سند رسمی

دعوی ابطال سند رسمی در زمره دعاوی حقوقی است. بنابراین با تنظیم دادخواست صورت می گیرد.

در این دعوی خواهان برای بی اثر کردن یک یا چند سند رسمی اقدام می کند.

در دعاوی ملکی عموماً این نوع دعوی در مورد فروش ملک به چند نفر مطرح می‌شود.

همچنین ممکن است دلیل اقامه دعوی ابطال سند این باشد که در صدور سند رسمی، تشریفات قانونی و مقررات رعایت نشده باشد.

از لحاظ قانونی، مالک اصلی یک ملک کسی است که ملک مذکور در دفتر املاک به نام او به ثبت رسیده و یا به او به ارث رسیده باشد.

 باید دانست در بسیاری از اسناد اگرچه دفاتر اسناد رسمی مسئول تنظیم اسناد رسمی هستند اما به هیچ وجه حق ابطال آن را ندارند.

حتی اگر درخواست ابطال سند به تقاضای طرفین تنظیم کننده سند باشد.

خواهان برای این دعوا باید دلایل قابل قبول ارائه نماید.

به عنوان مثال مواردی نظیر: فروش ملک به چند نفر و یااینکه عدم تطبیق سند با مقررات . دادگاه موظف است که به طور رسمی به موضوع رسیدگی کند.

سازمان ثبت اسناد و املاک، برای املاکی که به طور رسمی و قانونی ثبت می شوند سند رسمی تنظیم و صادر می کند.

در برخی موارد به درخواست صاحب سند یا به دلیل انتقال مالکیت و یا به حکم دادگاه، سند رسمی  باطل می شود.

اگر چه در موارد محدود ، ابطال سند رسمی ممکن است به‌وسیله شهادت شهود صورت پذیرد اما  این مورد در مراحل خاص انجام می گیرد.

مصادیق ابطال سند رسمی

اگرچه سند رسمی مثل سند مالکیت یک ملک را اداراتی نظیر اداره ثبت اسناد و مأمورین صلاحیت دار تنظیم می نمایند .

با این وجود گاهی دلایل و اسناد دیگری نیز عامل اولیه ثبت اسنادی می شوند که لازم است باطل گردند. برخی موارد به قرار زیرند:

اسناد صوری

به عنوان مثال قراردادهایی که تحت فشار و مضایق مالی میان افراد منعقد و پایه نقل و انتقالات اسناد دیگر می شوند.

 اسناد مجعول

ممکن است فردی با جعل مشخصات و یا دسترسی غیر مجاز به اوراق و مهرهای دولتی بتواند سند یک زمین را به نام خود و یا دیگران به ثبت برساند.

ابطال سند رسمی

اسناد حاصل از کلاهبرداری و…

گاهی برخی اسناد ناشی از انجام عملیات متقلبانه و فریب است.

در واقع شخص از طریق کلاهبرداری، مال غیر منقولی را به نام خود و یا دیگران به ثبت رسانیده است.

اسناد مربوط به تضمین یک اعتبار پرداخت شده

به عنوان مثال فردی مبلغی را به عنوان وام در اختیار دیگری قرار می دهد.

سپس به عنوان تضمین دریافت کل مبلغ در موعد خاص، اسناد رسمی وی را در اختیار می گیرد، یا حتی به نام خود می کند.

در اینگونه موارد ممکن است حتی با تسویه کامل و پرداخت بدهی ها، حاضر به بازگرداندن سند نشود .

تعارض در اسناد مالکیت

در مواردی ممکن است تمام یا بخشی از یک سند مالكیت در سند دیگری ذکر شده و تداخل بوجود آمده باشد.

نحوه ابطال سند رسمی

۱- ممکن است سند بر اساس ماده ۱۴۷و ۱۴۸ قانون ثبت صادر شده باشد.

در این صورت بدواً باید ابطال رأی هیات نظارت ماده ۱۴۷ و ۱۴۸ قانون ثبت را از مرجع مربوطه درخواست نمود.

.۲- دعوی ابطال سند بدواً می بایست بطرفیت کلیه افرادی که سند به نحو غیر قانونی بنام آنها شده ، مطرح شود.

۳- ممکن است مبنای ابطال سند، بی اعتباری قولنامه و یا سند عادی قبلی باشد.

در این صورت باید دادخواست ابطال قرارداد عادی و قولنامه را  همزمان در دادگاه حقوقی تقدیم نمود.

طرفین دعوای ابطال سند رسمی چه کسانی هستند:

در یک دعوی ابطال سند رسمی، معمولاً «مدعی ابطال سند رسمی» که عموماً مدعی مالکیت آن نیز است در جایگاه خواهان است.

طرف وی که فعلاً در سند به عنوان مالک شناخته می شود، در جایگاه خوانده دعوی قرار می گیرد.

مرجع صالح رسیدگی به دعوای ابطال سند

دعوای ابطال سند، مربوط به مال غیرمنقول است.

از جهت اینکه کدام دادگاه صلاحیت رسیدگی در این موارد را دارد باید گفت عموماً اداره ثبت صادر کننده سند و محل وقوع ملک با حوزه دادگاه بر هم منطبق هستند.

از این لحاظ، دادگاه عمومی محل وقوع ملک و تنظیم سند، صالح به رسیدگی است.

در صورت مغایرت این دو با هم، مطابق ماده ۱۲ قانون آیین دادرسی مدنی ، دادگاه محل وقوع ملک،  صالح به رسیدگی می باشد.

هزینه دادرسی دعوی ابطال سند

دعوای ابطال سند، دعوای غیر مالی است.

یعنی فارغ از ارزش موضوع سند به عنوان هزینه دادرسی هزینه ثابتی باید پرداخت شود.

مگر اینکه لازم باشد معامله هم باطل شود.

در این صورت دعوای ابطال معامله خود به تنهایی دعوای مالی محسوب می شود  ملاک محاسبه هزینه دادرسی ارزش معامله خواهد بود.

مدارک لازم جهت طرح دعوی ابطال سند رسمی

ارائه اسنادی که خواهان درخواست ابطال آن را دارد. به عنوان مثال سند مالکیت و صلح‌نامه

ارائه دلایل بی‌اعتباری یا بطلان سند. مثلاً معارض بودن سنذ، عدم رعایت تشریفات و یا جعل سند.

ممکن است بخواهید این مطالب را مطالعه نمایید:

جعل سند ملک و استفاده از آن

اثبات مالکیت ملک

نحوه رسیدگی به اشتباهات و اختلافات ثبتی(ماده ۶ قانون ثبت)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

1 × 2 =

فهرست
Call Now Button